نون والقلم و ما«لا»یسطرون – سلمان رشدی و آیه‌های شیطانی‌اش

۲۵ سال پیش در روز ۱۴ فوریه ۱۹۸۹ آیت‌الله خمینی رهبر سیاسی و مذهبی انقلاب اسلامی‌در ایران و نظام برآمده از آن، فتوای قتل سلمان رشدی نویسنده انگلیسی هندی‌تبار را صادر کرد و با این کار نه تنها به روی هنر و ادبیات مدرن بلکه اساسا بر تاریخ هنر و ادبیات شمشیر کشید. این فتوا یک پدیده ناب در نبرد بین تفکر سنتی و مدرن، و ماجرای رشدی یک نمونه دردناک و بی نظیر در تاریخ ادبیات است. برای یک نویسنده مجازاتی بالاتر از این نیست که بیشترین اظهارنظر کنندگان کتابش، اثر او را اصلاً نخوانده باشند!

سلمان رشدی در گفتگو با روزنامه آلمانی فرانکفورتر آلگماینه

حماقت و خشونت با هم، ترکیب بدی است

ملاحظه و احترام و عدم اهانت، اینها همه نام مستعار ترس هستند. ما این افتخار را داریم که در اندک کشورهایی این امتیاز را داشته باشیم که هر چه می‌خواهیم بگوییم. کشورهای کمی هستند که ما در آنها از این موهبت برخورداریم. باید ارزش آن را بدانیم. همه کشورهای دیگر این موهبت را مطالبه می‌کنند و ما آن را داریم! اجازه ندهید طوری رفتار کنیم که انگار به این موهبت نیازی نداریم.

*****